مسیریابی کابل در سینیها و داکتها
نصب خطوط کابل در سینیها و داکتها روشی است که به طور گسترده در کارخانههای صنعتی مختلف و تأسیسات الکتریکی پذیرفته شده است. این رویکرد معمولاً به صورت باز روی دیوارها و سقفها در محیطهای متنوع، از جمله مناطق خشک، مرطوب، با دمای بالا و مناطق خطرناک آتشسوزی و همچنین فضاهایی با اتمسفرهای شیمیایی تهاجمی، اجرا میشود. این روش کاربرد اصلی خود را در ساختمانهای صنعتی، اتاقهای فنی، زیرزمینها، انبارها، کارگاهها و تأسیسات فضای باز پیدا میکند.
تعریف اجزا: سینیها در مقابل کانالها
این روش مدیریت کابل باز، از سینیها و داکتها برای سازماندهی سیستمهای برق و جریان کم استفاده میکند و دسترسی آسان و بازرسی بصری مسیرهای کابل را تضمین میکند.
سینیهای کابل، سازههای باز، غیرقابل اشتعال و شبیه ناودان هستند که از مواد مختلف ساخته میشوند. آنها به عنوان یک چارچوب پشتیبان عمل میکنند و موقعیت کابلها را ثابت میکنند، اما از آسیب فیزیکی محافظت نمیکنند. نقش اصلی آنها تسهیل مسیریابی ایمن، منظم و قابل مدیریت است. در محیطهای مسکونی و اداری، معمولاً برای سیمکشی پنهان (پشت دیوارها، بالای سقفهای کاذب یا زیر کفهای مرتفع) استفاده میشوند. کابلکشی باز با استفاده از سینیها معمولاً فقط برای خطوط برق صنعتی مجاز است.
کانالهای کابل، بخشهای توخالی محصور (مستطیلی، مربعی، مثلثی و غیره) با پایه صاف و پوششهای قابل جابجایی یا توپر هستند. برخلاف سینیها، عملکرد اصلی آنها محافظت از کابلهای محصور در برابر آسیب مکانیکی است. کانالهای با پوششهای قابل جابجایی برای سیمکشی باز استفاده میشوند، در حالی که کانالهای توپر (کور) برای نصب پنهان هستند.
هر دو بر روی سازههای پشتیبان در امتداد دیوارها و سقفها نصب شدهاند و "قفسههایی" برای کابلها ایجاد میکنند.
مواد و کاربردها
طبق ضوابط نصب برق، سینیها و کانالهای کابل از فلز، مواد غیرفلزی یا کامپوزیتها ساخته میشوند.
سینیها/کانالهای فلزی: معمولاً از فولاد گالوانیزه یا ضد زنگ یا آلومینیوم ساخته میشوند. فولاد گالوانیزه مقاومت عالی در برابر خوردگی دارد و آن را برای استفاده در محیط داخلی و خارجی بر روی سطوح مختلف مناسب میکند. کانالهای فولادی را میتوان به صورت آشکار در اتاقهای خشک، مرطوب، گرم و در معرض خطر آتشسوزی استفاده کرد، جایی که استفاده از کانال فولادی اجباری نیست اما در محیطهای مرطوب، بسیار مرطوب، از نظر شیمیایی خورنده یا قابل انفجار ممنوع است.
کانالهای غیرفلزی (پلاستیکی): این کانالها که معمولاً از PVC ساخته میشوند، برای کابلهای ولتاژ پایین در داخل ساختمان، به ویژه در خانهها و ادارات، استفاده میشوند. آنها مقرون به صرفه، سبک، مقاوم در برابر رطوبت هستند و به خوبی با فضای داخلی هماهنگ میشوند. با این حال، آنها فاقد استحکام هستند، مقاومت حرارتی کمتری دارند، طول عمر کوتاهتری دارند و میتوانند در اثر حرارت کابل تغییر شکل دهند، که آنها را برای استفاده خارجی نامناسب میکند.
سینیها/کانالهای کامپوزیتی: این محصولات که از رزینهای پلیاستر مصنوعی و فایبرگلاس ساخته شدهاند، استحکام مکانیکی بالا، استحکام، مقاومت در برابر ارتعاش، مقاومت در برابر رطوبت و یخزدگی، مقاومت در برابر خوردگی/اشعه ماوراء بنفش/مواد شیمیایی و رسانایی حرارتی پایین را ارائه میدهند. آنها سبک، نصب آسان و عمر مفید طولانی دارند. در انواع توپر یا سوراخدار، باز یا بسته موجود هستند و برای شرایط سخت، چه در داخل و چه در خارج از منزل، از جمله محیطهای تهاجمی، ایدهآل هستند.
سینیهای بتن مسلح: برای مسیرهای کابل زیرزمینی یا زمینی استفاده میشوند. آنها بارهای سنگین را تحمل میکنند، بادوام، ضد آب و در برابر تغییرات دما و حرکت زمین مقاوم هستند و آنها را برای مناطق لرزهخیز و خاکهای مرطوب مناسب میکنند. پس از نصب و پر کردن مجدد، محافظت کاملی برای کابلهای داخلی فراهم میکنند، در حالی که همچنان امکان بازرسی و تعمیر آسان را با باز کردن پوشش فراهم میکنند.
انواع طراحی
سوراخدار: دارای سوراخهایی در پایه و کنارهها هستند که باعث کاهش وزن، کمک به نصب مستقیم و تهویه برای جلوگیری از گرمای بیش از حد کابل و ایجاد رطوبت میشوند. با این حال، محافظت کمتری در برابر گرد و غبار ارائه میدهند.
جامد: دارای پایهها و سطوح بدون سوراخ و جامد هستند که محافظت بالایی در برابر عوامل محیطی، گرد و غبار و بارندگی ارائه میدهند. این به قیمت محدود شدن خنککنندگی طبیعی کابل به دلیل عدم تهویه تمام میشود.
نوع نردبانی: از ریلهای کناری مهر و موم شده که توسط مهارهای ضربدری به هم متصل شدهاند، شبیه نردبان تشکیل شدهاند. آنها بارهای سنگین را به خوبی تحمل میکنند، برای مسیرهای عمودی و باز ایدهآل هستند و تهویه و دسترسی کابلی عالی را فراهم میکنند.
نوع سیمی: از سیم فولادی گالوانیزه جوش داده شده ساخته شده است. آنها بسیار سبک هستند، حداکثر تهویه و دسترسی را فراهم میکنند و امکان انشعاب آسان را فراهم میکنند. با این حال، آنها برای بارهای سنگین مناسب نیستند و برای مسیرهای افقی سبک و شفتهای کابل بهترین هستند.
انتخاب و نصب
انتخاب نوع و جنس به محیط نصب، نوع اتاق، نوع کابل و اندازه آن بستگی دارد. ابعاد سینی/کانال باید با قطر یا دسته کابل با ظرفیت اضافی کافی مطابقت داشته باشد.
دنباله نصب:
علامتگذاری مسیر: مسیر را علامتگذاری کنید و مکانهای تکیهگاهها و نقاط اتصال را مشخص کنید.
نصب تکیهگاه: قفسهها، براکتها یا آویزها را روی دیوارها/سقفها نصب کنید. حداقل ارتفاع ۲ متر از کف/سکوی سرویس الزامی است، مگر در مناطقی که فقط برای پرسنل واجد شرایط قابل دسترسی است.
نصب سینی/کانال: سینیها یا کانالها را به سازههای نگهدارنده محکم کنید.
بخشهای اتصال: سینیها از طریق صفحات اتصال پیچ و مهرهای یا جوشکاری به هم متصل میشوند. کانالها با استفاده از رابطها و پیچها به هم متصل میشوند. آببندی اتصالات در محیطهای پر گرد و غبار، گازی، روغنی یا مرطوب و همچنین در فضای باز الزامی است؛ اتاقهای خشک و تمیز ممکن است نیازی به آببندی نداشته باشند.
کشیدن کابل: کابلها با استفاده از وینچ یا به صورت دستی (برای طولهای کوتاهتر) روی غلتکهای غلتشی کشیده میشوند.
کابلکشی و نصب: کابلها از غلتکها به داخل سینیها/کانالها منتقل شده و محکم میشوند.
اتصال و نصب نهایی: کابلها متصل شده و در نهایت محکم میشوند.
روشهای کابلکشی در سینیها:
در ردیفهای تکی با فواصل ۵ میلیمتری.
در بستهها (حداکثر ۱۲ سیم، قطر ≤ ۰.۱ متر) با فاصله ۲۰ میلیمتر بین بستهها.
در بستههایی با شکافهای ۲۰ میلیمتری.
در چند لایه و بدون فاصله.
الزامات بست:
سینیها: دستهها با تسمههایی در هر ≤۴.۵ متر به صورت افقی و ≤۱ متر به صورت عمودی محکم میشوند. کابلهای تکی روی سینیهای افقی معمولاً نیازی به ثابت کردن ندارند، اما باید در فاصله ۰.۵ متر از دورها/شاخهها محکم شوند.
کانالها: ارتفاع لایه کابل نباید از 0.15 متر تجاوز کند. فواصل نصب به جهت کانال بستگی دارد: برای حالت افقی با درب بالا لازم نیست؛ برای حالت افقی با درب کناری هر 3 متر؛ برای حالت افقی با درب پایین هر 1.5 متر؛ و برای حالت عمودی هر 1 متر. کابلها همیشه در نقاط انتهایی، خمها و نقاط اتصال ثابت میشوند.
کابلها طوری چیده شدهاند که امکان تغییر طول در اثر تغییرات دما وجود داشته باشد. سینیها و کانالها نباید بیش از نصف پر شوند تا دسترسی برای نگهداری، تعمیر و خنکسازی با هوا تضمین شود. کانالها باید طوری طراحی شوند که از تجمع رطوبت جلوگیری شود و برای این کار از دریچههای بازرسی و پوششهای قابل جابجایی استفاده میشود. برچسبهای علامتگذاری در انتها، خمها و شاخهها نصب میشوند. کل سیستم سینی/کانال باید به زمین متصل شود.
خلاصه مزایا و معایب
مزایا:
سهولت نگهداری و تعمیر به دلیل دسترسی آزاد.
نصب مقرون به صرفه در مقایسه با روش های پنهان یا لوله ها.
کاهش نیروی کار برای بستن کابل.
شرایط عالی خنکسازی کابل (بهخصوص با سینی).
مناسب برای محیطهای چالشبرانگیز (شیمیایی، مرطوب، گرم).
مسیریابی سازمانیافته، فاصلهگذاری ایمن از خطرات و گسترش آسان سیستم.
معایب:
سینیها: حداقل محافظت را در برابر تأثیرات خارجی ارائه میدهند؛ نصب در فضای باز در اتاقهای مرطوب محدود است.
کانالها: محافظت مکانیکی خوبی ارائه میدهند اما میتوانند مانع خنک شدن کابل شوند و به طور بالقوه ظرفیت جریان را کاهش دهند.
هر دو روش به فضای قابل توجهی نیاز دارند و از نظر زیبایی شناسی جذابیت محدودی دارند.
زمان ارسال: ۲۸ نوامبر ۲۰۲۵